Wstęp
Władysław Kuruś to postać, która na stałe wpisała się w karty historii Polski, szczególnie w kontekście II wojny światowej oraz powojennej odbudowy kraju. Urodził się w 1926 roku i przez większą część swojego życia był związany z działalnością wojskową oraz medialną. Jako partyzant Armii Krajowej oraz oficer Wojska Polskiego, Kuruś odznaczył się nie tylko zaangażowaniem w walkę o wolność, ale także późniejszym wkładem w życie społeczne i kulturalne Szczecina. Artykuł ten przybliży jego życie, dokonania oraz dziedzictwo, które pozostawił po sobie.
Lata wojny
18 stycznia 1943 roku, w wieku niespełna 17 lat, Władysław Kuruś dołączył do oddziału partyzanckiego Armii Krajowej „Szczerbca”, który działał w rejonie Lidy i Nowej Wilejki. Jego młody wiek nie przeszkodził mu w podjęciu odpowiedzialnych obowiązków; powierzono mu funkcję łącznika, co oznaczało nie tylko ryzyko, ale również wysoką odpowiedzialność za bezpieczeństwo informacji. Po wyzwoleniu Wileńszczyzny oddział Kuryśa został rozwiązany, a on sam w październiku 1944 roku przybył do Białegostoku, gdzie został wcielony do Wojska Polskiego.
Po złożeniu przysięgi został skierowany transportem kolejowym do Warszawy. W Rembertowie trafił do 2 kompanii fizylierów 7 pułku piechoty. Już 17 stycznia 1945 roku przebył lodową Wisłę na jej zachodni brzeg i ruszył w kierunku stolicy. Jego oddział przeszedł przez Górę Kalwarię i Piaseczno, docierając na przedmieścia Warszawy. 19 stycznia rozpoczęli marsz na Bydgoszcz i Sępólno Krajeńskie, a pod koniec stycznia dotarli nad rzeczkę Łobżankę, gdzie niegdyś przebiegała granica polsko-niemiecka.
Kuruś brał udział w wielu kluczowych starciach, takich jak walka o przełamanie pozycji ryglowej na wale pomorskim pod Nadarzynami oraz bitwa o Czaplinek. Ostatecznie jego oddział walczył o południowo-wschodnią część Kołobrzegu, gdzie dotarli aż do morza. Po uroczystości zaślubin z morzem jego jednostka udała się do Wartkowa, gdzie spędzili kilka dni na regeneracji i zdobywaniu sprzętu wojskowego. Dalsze walki prowadziły ich w okolice Gozdowic, gdzie Kuruś uczestniczył w ceremonii wkopania słupa granicznego nad Odrą.
W ramach operacji berlińskiej 27 kwietnia 1945 roku brał udział w walkach w miejscowości Kremen. Niestety, podczas starcia z potężnym niemieckim przeciwnikiem został ranny w nogi i brzuch. Leczenie ran zajęło mu około czterech miesięcy, co stanowiło istotny moment w jego życiu oraz karierze wojskowej.
Okres powojenny
Po wypisaniu ze szpitala Władysław Kuruś został skierowany do 12 pułku piechoty stacjonującego w Pleszewie. Tam podjął decyzję o dalszym kształceniu wojskowym; zakwalifikował się do szkoły oficerskiej i zdobył tytuł oficera zawodowego. Jego ambicje nie kończyły się jednak na tym etapie – przez wiele lat kontynuował naukę i podnosił swoje kwalifikacje wojskowe.
Jednakże w 1953 roku zdrowie Kuryśa zaczęło się pogarszać i musiał przejść na stan spoczynku. Mimo zakończenia kariery wojskowej nie porzucił działań publicznych – podjął pracę jako kierownik Działu Kadr w Polskim Radiu i Telewizji w Szczecinie, gdzie spędził ponad trzy dekady swojego życia zawodowego. Jego praca związana była z mediami i kulturą, a także z aktywnym udziałem w organizacjach społecznych.
Działalność społeczna
Władysław Kuruś był aktywnym członkiem Klubu „Synów Pułku” przy Związku Odbudowy Zabytków Wojenno-Obronnych (ZO ZBoWiD) oraz Zarządu Wojewódzkiego Związku Inwalidów Wojennych. Jego zaangażowanie w życia społeczności lokalnej Szczecina było widoczne nie tylko poprzez pracę zawodową, ale także działalność charytatywną i popularyzatorską historię Polski, szczególnie okresu II wojny światowej.
Jako osoba z bogatym doświadczeniem wojskowym i osobistym, Kuruś stał się autorytetem dla wielu młodszych pokoleń. Udzielał się jako mówca na różnych wydarzeniach patriotycznych oraz spotkaniach historycznych, dzieląc się swoimi doświadczeniami oraz wartościami wynikającymi z walki o wolność.
Ordery i odznaczenia
W ciągu swojego życia Władysław Kuruś otrzymał liczne odznaczenia za swoje zasługi zarówno podczas II wojny światowej jak i po jej zakończeniu. Należały do nich:
- Krzyż Srebrny Orderu Virtuti Militari – jedno z najwyższych odznaczeń wojskowych w Polsce.
- Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski – odznaczenie przyznawane za zasługi dla kraju.
- Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski – kolejne wyróżnienie za działalność na rzecz państwa.
Zakończenie
Władysław Kuruś był nie tylko żołnierzem i oficerem Wojska Polskiego, ale także osobą głęboko zaangażowaną w życie społeczne Szczecina. Jego historia to przykład determinacji i odwagi, które były obecne zarówno na polu bitwy jak i poza nim. Dzięki jego pracy oraz działalności społecznej wiele osób mogło poznać historię Polski oraz wartość walki o wolność. Pozostaje on symbolem pokolenia ludzi walczących o lepsze jutro swojego kraju. Zmarł w 2004 roku
Artykuł sporządzony na podstawie: Wikipedia (PL).